در این خطبه، معارف دین و بحثهاى کلامى مطرح شده و حضرت به قرآن اشاره داشتهاند حضور در مسجد و ایراد خطبه یک نوع رفتار اجتماعى است. این نوع رفتار از سوى فاطمه(س) میتواند زمینهاى براى بیان مشارکت اجتماعى زنان در عرصههاى مختلف و بیان حضور آنها در عرصههاى مختلف جمعى باشد، چیزى که به برکت انقلاب اسلامى ما شکل گسترده آن در حال پیریزیست.
یکى از مهمترین نکاتى که در انقلاب اسلامى مورد توجه قرار گرفت همین دیدگاهى بود که توسط مرحوم امام(ره) به آن عنایت شد. یاد کرد این نکته خالى از فایده نیست که مرحوم امام(ره) نگاه متفاوتى نسبت به حضرت زهرا(س) داشتهاند، که جاى بحث و بررسى درباره آن هنوز بسیار است. به عنوان نمونه توجه کنیم به نکتهاى که در وصیتنامه امام آمده است. علیرغم اینکه مشى امام در فتاواى ایشان در باب شرکت در مراسم نماز جماعت در جمع مسلمانان، در حج و دیگر مراسم عبادى مشترک با مسلمانان در استفاده نکردن از مهر و نظایر اینها، یک نوآورى محسوب میشود؛ امّا در وصیتنامه رسماً از مصحف فاطمه اسم میبرند. با اینکه مصحف فاطمه میتواند بحثهاى زیادى را به دنبال داشته باشد و در طول تاریخ اسلام بسیارى از بزرگان و علما درباره آن بحث کردهاند، البته همه ائمه به نوعى استناد به این مصحف داشتهاند. این مصحف چیست که ائمه بزرگوار دین برآن تأکید داشتهاند و مرحوم امام نیز برآن تأکید میکنند و آن را از افتخارات نظام فکرى خودشان میدانند.
این مهم در نسبت با حضرت زهرا(س) و در پرتو روایات معنا میشود، که به نوعى ملائکه بر حضرت القا کردهاند. البته این با فهم قرآنى امام سازگار است. در قرآن هست که به حضرت مریم ـ که پیامبر نبودهاندـ ملائکه نازل میشدند: إذ قالت الملائکه یا مریم إنّ اللّه اصطفاک وطهّرک واصطفاک على نساء العالمین.(آلعمران، 3/42). براى حضرت زهرا نیز چنین شأنى بوده است، بلکه فراتر از این هم میتواند باشد؛ و فراتر از این هم بوده است. یا در همان وصیتنامه حضرت امام تصریح دارند به حدیث ثقلین. در آیاتى از قرآن هم اشاره شده است به حضرت زهرا(س) مانند: إنّما یرید اللّه لیذهب عنکم الرجس أهلالبیت ویطهّرکم تطهیرا.(احزاب، 23/33)
قل لا أسئلکم علیه أجراً إلاّ المودّه فى القربى. (شوری، 42/23)
فقل تعالوا ندع أبناءنا وأبناءکم ونساءنا ونساءکم وأنفسنا وأنفسکم ثم نبتهل فنجعل
